Krasnystaw - rys historyczny

Strona poświęcona historii Krasnegostawu

  • Zwiększ rozmiar czcionki
  • Domyślny  rozmiar czcionki
  • Zmniejsz rozmiar czcionki

Niezwyczajni Krasnostawianie

Email Drukuj PDF

 Niezwyczajni Krasnostawianie

Poniższa lista niezwyczajnych ludzi związanych z Krasnymstawem została ułożona według mojego pomysłu. Lista jest bez wątpienia niekompletna. Jest to spis ludzi do których zdołałem dotrzeć sam w pojedynkę. To zaledwie szkic wymagający uzupełniania w miarę pozyskiwania nowych materiałów.

Proszę o wyrozumiałość wszystkich niezwyczajnych Krasnostawian, którzy jeszcze się na tej liście nie znaleźli.

Urodzeni w Krasnymstawie

Informacje o XX-wiecznych artystach związanych z Krasnymstawem, znajdują się w osobnym rozdziale.

  • ?Wojciech z Krasnegostawu, pisarz XIV-wieczny [942].
  • Albert z Krasnego Stawu, ksiądz, pisarz, 1407, tak sobie Klaudjana glossował: vagabundus, blakayczy (błąkajczy); de hedera, sz, bluszczu; stamina, wrzeczonya; hispidus, kosmathy; sed dicet, lecz powye [544].
  • Paweł z Krasnegostawu, znajduje się wśród twórców i sygnatariuszy statutu cechu krawieckiego w 1491 roku [871].
  • Marcin z Krasnegostawu, malarz portretowy, w 1513 roku przyjął prawo miejskie w Krakowie, dając wstępnego dużą tarczę: Martinus de Krasnystaf pictor [519].
  • Albert z Krasnegostawu, pisarz, publikował w 1582 roku.
  • Marcin Kopaczowicz, rodem z Krasnegostawu, towarzysz sztuki malarskiej lub szklarskiej w 1595 roku w Krakowie. Martinus de Krasnystaf pictor [519].
  • Z Krasnegostawu pochodziło trzech prawosławnych biskupów chełmskich XVI w. [29]:
    • Zachariasz (Zeńko) Iliaszewicz (Zachariasz z Krasnegostawu) (1556?1577). Mieszczanin krasnostawski, wyznaczony na biskupa chełmskiego i bełskiego przez Zygmunta Augusta (dekretem wydanym w Wilnie 1566.03.08).
    • Leoncjusz Pełczycki (Lewko Zieńkowicz, Zachariaszewicz) (1577?1585), któremu ojciec przekazał w spadku kurię biskupią.
    • Dionizy Zbirujski (Dymitr Hryćkowicz) (1585?1596), mieszczanin, zięć Zachariasza Iljaszewicza.
  • Paweł Muchowski (1781?1862), generał brygady w powstaniu listopadowym 1831. Walczył w insurekcji kościuszkowskiej, potem w wojnach napoleońskich. w 1808 odznaczony Złotym Krzyżem Orderu Virtuti Militari oraz Legią Honorową [474,1003].
  • Paweł Straszyński (1784-1847), piąty z kolei biskup augustowski, czyli sejneński (1836-1847), ur. w Krasnostawie z ubogich rodziców [545,818].
  • Antoni Oleszczyński (1794?1879), znakomity rysownik i rytownik, o którym Juliusz Słowacki pisał [20]: Często chodzę patrzeć, jak sztychuje Oleszczyński, jeden z najpierwszych sztycharzy w Europie, młody Polak - z ojczystej historii bierze przedmioty - i wydaje album rysunków różnych czynów i pomników [470]. Był sztycharzem i w Ojczyźnie, i we Francji najgłośniejszym między 1820 a 1860 r. [852].
  • Stanisław Pilat (Piłat) (1802?1866), doktor filozofii, pedagog, pisarz, dramaturg, działacz kulturalny we Lwowie. Pseudonimy: Krypt. St.P., W., dr S.P. Brał udział w powstaniu listopadowym; trafił do niewoli rosyjskiej, lata 1832-1835 spędził na przymusowej służbie w armii rosyjskiej. Działacz narodowy w czasie Wiosny Ludów 1848 r. we Lwowie [1215]. We Lwowie prowadził prywatny zakład wychowawczy dla chłopców; placówka ta cieszyła się dobrą renomą. Był autorem dramatów historycznych, rozpraw literaturoznawczych, recenzji literackich i teatralnych [995,1012]. Człowiek wielce zasłużony: jego imieniem nazwano ulicę we Wrocławiu. Ma tablicę pamiątkową w kalsztorze OO. Bernardynów we Lwowie: Pamięci Stanisława Pilata dr. filozofii, jeńca kaukazkiego za udział w powstaniu 1831, męża około sprawy wychowania dobrze zasłużonego wdzięczni rodacy. 1802-1866. Spoczywa w Niemirowie [996]. Od 1860.03.01 Kółko rodzinne. Współpracownicy: August Bielowski, Zygmunt Kaczkowski, Antoni Małecki, Stanisław Piłat, Wincenty Pol, Karol Szajnocha. Widzimy z tego, że wzięły udział w tem piśmie najpierwsze intelligencye w Galicyi, dobrze zasłużone ojczystemu piśmiennictwu [364.C].
  • Franciszek Napoleon Bossakiewicz (1807? po 1891), działacz emigracyjnego Towarzystwa Demokratycznego Polskiego po powstaniu listopadowym [475].
  • Seweryn Zenon Sierpiński (1815?1843), powieściopisarz, prawnik, historyk i malarz, jeden z założycieli Cyganerii Warszawskiej [997,998]. Autor pierwszego przewodnika Obraz miasta Lublina [933].
  • Władysław Łukasz Stelmasiewicz (1822-1901), ps. Zawisza, pianista, kompozytor, dyrygent, krytyk muzyczny i pedagog [478].
  • Edward Pohlens (1819?1862), leśnik, profesor Instytutu Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa w Marymoncie, rządowy komisarz leśny w Królestwie Polskim, autor Nauka zachowania lasów [476].
  • Michał Trzebiecki (1830?1905), farmaceuta, chemik, zastępca profesora w Akademii Medyko-Chirurgicznej Warszawskiej [437]. Był dyrektorem fabryki chemicznej Letzera i Wernera w Warszawie.
  • ?Witold Giełżyński (1886?1966), dziennikarz, publicysta, redaktor, teoretyk dziennikarstwa, wolnomularz [260,478].
  • ?Antoni Korcik (1892?1969), ks. prof. dr hab., KUL, filozof, logik [471].
  • Wincenty Kociuba (1894-1940 Kumowa Dolina), polityk II Rzeczypospolitej, polityk PSL Wyzwolenie i BBWR, działacz samorządowy, społecznik i członek zarządu banku, poseł na Sejm 1930-1938 [939].
  • Feliks Kotowski (1895?1929), botanik, ogrodnik; profesor na Wydziale Ogrodniczym SGGW, uważany za pioniera warzywnictwa [477,521].
  • Aleksander Kowalewski (1897-1940), gen. bryg., ur. w Krasnymstawie (inni twierdzą, że w Moskwie). Absolwent Korpusu Kadetów w Niżnym Nowgorodzie i Konstantynowskiej Szkoły Artyleryjskiej w Petersburgu. Żołnierz III Korpusu Wschodniego, w WP od 1918. Służył, jako dca 6 i 7 pap, szef Biura Rady Wojskowej i Biura Komitetu Uzbrojenia, dca 2 pac, szef art. DOK IV i dca 11 DP. Od 1928 w stanie spoczynku. Zamordowany w Charkowie [932].
  • Zygmunt Pisarski (1902?1943), ksiądz, męczennik, błogosławiony [123].
  • Wit Klonowiecki (1902?1971) prof. dr hab., prawnik na Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego i Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej [478].
  • Józef Grudziński (1903?1944), pseudonimy Kwiatkowski, Józef, Zygmunt, Deczyński, Walenty, przybrane nazwisko Brudziński. Urodzony w Krasnymstawie na Zakręciu. w Radzie Naczelnej Stronnictwa Ludowego. Sekretarz redakcji Zielonego Sztandaru. w 1935 roku wiceprezes Związku Młodzieży Wiejskiej Wici. Od 1936 sekretarz naczelny Stronnictwa Ludowego. w 1940 w składzie Centralnego Kierownictwa Ruchu Ludowego. w marcu 1944, wiceprzewodniczący Rady Jedności Narodowej [479,747].
  • Paweł Czuba (1905-1995) urodzony w Krasnymstawie na Zastawiu, nauczyciel, żołnierz Batalionów Chłopskich, komendant obwodu Krasnystaw Okręgu Lublin. Współautor książek Nie stali z bronią u nogi, Walczyli na Ziemi Krasnostawskiej.
  • Stanisław Patyk (1913?1977), prof. dr hab., Wydział Zootechniczny Uniwersytetu Wrocławskiego [502.B]. Absolwent Liceum Jagiełły (1932). [65].
  • Maria Danuta Barańska-Gachowska (1928?2004), prof. dr hab. n. med., Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach, założycielka Zakładu Stomatologii Dziecięcej [1001].
  • Franciszek Tomczak (1932), prof. zw. dr hab. czł. zw. PAN, prof. Szkoły Głównej Handlowej, Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej. Ekonomista rolnictwa. Urodzony na Przedmieściu Góry. Ukończył Technikum Rolniczo-Chmielarskie w Krasnymstawie (1951) [943,1009].
  • Bogumił Drozdowski (1933?1993), dziennikarz, krytyk i publicysta filmowy, znawca kina krótkometrażowego.
  • Aleksander Bereza (1933-1975), doc. dr w Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu we Wrocławiu.
  • Janusz Mika (1934), prof. dr hab. w Narodowym Centrum Badań Jądrowych w Świerku i Politechnice Łódzkiej [944].
  • Stefan Pleśniarowicz (1936?2007), fotoreporter i fotografik szczeciński. Operator filmowy [934].
  • Teresa zak. Antonietta Frącek (1937), dr, siostra ze Zgromadzenia Sióstr Franciszkanek Rodziny Maryi, postulatorka procesu kanonizacyjnego Św. Abp. Zygmunta Szczęsnego Felińskiego [999,1135].
  • Eugeniusz Bodio (1937?1994), prof. dr hab. w Instytucie Techniki Cieplnej i Mechaniki Płynów Politechniki Wrocławskiej, specjalista z dziedziny chłodnictwa i kriogeniki [502.C,1084].
  • Andrzej Paczkowski (1938), prof. dr hab. w Instytucie Studiów Politycznych PAN, Przewodniczący Rady Instytutu Pamięci Narodowej, historyk, publicysta, alpinista [945].
  • Henryk Cimek (1941) ur. w Olchowcu koło Krasnegostawu. Prof. dr hab. na Uniwersytecie Rzeszowskim. Historia, politologia [1009,1094].
  • Józef Kulisz (1943), ur. w Łopienniku Górnym. Jezuita, prof. dr hab. teolog, Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie [946].
  • Michał Leszczyński (1943). Honorowy obywatel Głogowa [985].
  • Janusz Laskowski (1944), prof. dr hab. Akademii Rolniczej w Lublinie, kierownik Katedry Eksploatacji Maszyn Przemysłu Spożywczego [947]. Absolwent Liceum Jagiełły (1962).
  • Andrzej Książek (1945), prof. dr hab., dr h.c. mult., kierownik Kliniki Nefrologii, rektor Uniwersytetu Medycznego w Lublinie [948].
  • Jan Kazimierz Adamiak (1948), prof. zw. dr hab. inż. Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, nauki rolnicze; agronomia, herbologia. Urodzony w Krasnymstawie, absolwent Liceum Jagiełły [960,1005].
  • Jan Kolano (1950), prof. dr hab. inż. kierownik Katedry Napędów Elektrycznych Politechniki Lubelskiej, specjalności: napęd i automatyka napędu, systemy fotowoltaiczne [949,1009].
  • Stefan Regmunt (1951), ks. biskup, dr psychologii. 2007.12.29 powołany przez papieża Benedykta XVI na godność ordynariusza diecezji zielonogórsko-gorzowskiej. Ingres 2008.01.19 [950].
  • Zbigniew Bojar (1951), prof. dr hab. inż. Wojskowa Akademia Techniczna w Warszawie, kierownik Katedry Zaawansowanych Materiałów i Technologii. Urodzony w Krasnymstawie [1007,1011].
  • Bogdan Szostak (1953), dr hab. prof. Akademii Rolniczej w Lublinie, zootechnika w Instytucie Nauk Rolniczych w Zamościu [930].
  • Teresa Zofia Doroszewska (1954), prof. dr hab. w Instytucie Uprawy i Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach, kierownik Zakładu Hodowli i Biotechnologii Roślin [1009,1085].
  • Janusz Jusiak (1954), prof. dr hab. w Zakładzie Ontologii i Teorii Poznania Wydziału Filozofii i Socjologii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej [951]. Absolwent Liceum Jagiełły (1973) [65].
  • Wiesław Siwczak (1954), ukończył Wydział Nauk Społecznych na Uniwersytecie Śląskim. Prezes zarządu Europejskiego Instytut Ekologii. Członek rad nadzorczych różnych podmiotów m. inn. Radia Katowice [952].
  • Lech Zdybel (1955), dr hab., kierownik Zakładu Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie [953].
  • Krzysztof Żuk (1957), dr nauk ekonomicznych. Prezydent Lublina (od 2010.12) [954].
  • Ryszard Hać (1958), gen. bryg. pil., 2004-2007 komendant rektor Dęblińskiej Szkoły Orląt. Od 2004 generał brygady. 2007-2010 Szef Wojsk Lotniczych ? Zastępca Szefa Szkolenia Sił Powietrznych [955]. Honorowy Obywatel Mirosławca.
  • Tadeusz Bąk (1960), dr hab. prof. nadzw. prorektor Państwowej Wyższej Szkoły Techniczno-Ekonomicznej im. ks. Bronisława Markiewicza w Jarosławiu. Nauki humanistyczne, socjologia i praca socjalna [1079].
  • Arkadiusz Orłowski (1962), prof. dr hab. inż., kierownik Katedry Informatyki SGGW i w Instytucie Fizyki PAN, fizyk [956], specjalności: ekonofizyka, fizyka teoretyczna, informatyka kwantowa i stosowana, kryptologia, metody komputerowe [1009]. Absolwent Liceum Jagiełły (1981) [65].
  • Robert Kostecki (1969), zapaśnik, olimpijczyk: Barcelona (1992) i Atlanta (1996). ośmiokrotny mistrz Polski wagi średniej w latach 1990-1996 i 1998, finalista Mistrzostw Świata w 1991 roku (5 miejsce) i Mistrzostw Europy 1991, 1994, 1996 (4 miejsce) oraz 1995 (6 miejsce) [993].
  • Krzysztof Cichosz (1976). Studia AWF Poznań. Wielokrotny medalista mistrzostw Polski w teakwondo, zdobył brąz na otwartych międzynarodowych mistrzostwach Czech [1023].

W Krasnymstawie mieszkali

  • Starostowie krasnostawscy, od 1433 roku.
  • Biskupi chełmscy i chełmsko?lubelscy, od 1490 roku.
  • Stanisław ze Szczodrkowic Morawicki (1525?1618?), polemista antyreformacyjny, Rozmowa pielgrzyma z gospodarzem o niektórych ceremoniach kościelnych (1549), uczył się w Krasnymstawie. Szlacheckiego był pochodzenia, o tem sam mówi w dedykacyi. Ród jego miał wspólny z Tęczyńskimi klejnot - Topór, ale był ubogi i bardzo zeszły [496].
  • Jan Kochanowski (1530?1584), poeta. Istnieje pogląd, że pierwsze nauki odbywszy w Krasnymstawie, z poręki matki i najstarszego brata Kacpra wysłany za granicę około r. 1550 [386]. Według innych, młody Jan uczył się w szkole w Policznej.
  • Józef Wereszczyński (1530?1599), syn Jędrzeja podsędka chełmskiego i Anny Jaroskiej z Jaroszyna. Kanonik chełmski, opat Benedyktynów Sieciechowskich, następniebiskup kijowski, renesansowy pisarz polityczny i kaznodzieja, urodził się w Zbarażu, a wychował w Krasnymstawie, który sam zowie swem gniazdemi uczył w szkole katedralnej u Michała Radruzyona. Później był bakałarzem, przyjąwszy szatę duchowną sprawował przy katedrze urząd kaznodziei [393]. Był jednym z najznakomitszych swojego czasu kaznodziejów i publicystów polskich. Kazania jego metropolita Hołowiński uznał za godne przedruku 1854 r. [837.C]. Jak napisał Klonowic ozdoby krasnostawskiego kościoła, gdzie W. M. ku czci i chwale wietszej bożej, dał sprawić za dziewięćset złotych organy, tak i kilaset złotych na reformowanie organ klasztoru swego nałożyć nie litowałeś [1190].
  • Jakub Wujek (1541-1597), Jezuita, doktor teologii, rektor Akademii Wileńskiej, autor przekładu Biblii na język polski. Po ukończeniu studiów w Krakowie dziewiętnastoletni Jakub udał się na dwór biskupa chełmskiego, Jakuba Uchańskiego [1154].
  • Iwan (Iwaszko) i Olechno Borzobohaci Krasieńscy, bracia, kupcy, którzy w 1545 roku weszli w konflikt handlowy z wojewodą wołoskim Piotrem Rareszem o czabańskie woły. Spór został rozstrzygnięty osobiście przez króla Zygmunta Augusta [592].
  • Stanisław Sarnicki (ok. 1532?1597), historyk, geograf i kartograf, prawnik, autor Ksiąg hetmańskich, Annales sive de origine et rebus gestis Polonorum et Lituanorum (1587), oraz XII tomowego dzieła in folio z 1316 stronnic złożonego pod tytułem: Statuta i metryka przywilejów koronnych Językiem polskim spisane i porządkiem prawie przyrodzonym a bardzo snadnem nowo zebrane, wydane w Krakowie w drukarni Łazarzowey 1594 [439,497.B]. Działacz kalwiński, wojski krasnostawski.
  • Jan Sariusz Zamoyski (1542?1605), kanclerz wielki koronny, uczył się w przykatedralnej szkole, pod kierunkiem Wojciecha Ostrosza (znanego w swym czasie uczonego Wojciecha Ostrowskiego), głęboko wykształconego humanistycznie mieszczanina z Chodla, [792]. Jan w dziecinnym jeszcze wieku utraciwszy matkę, posłany był na nauki do Krasnostawu [374].
  • Maksymilian Habsburg (1558?1618), arcyksiążę, pokonany pretendent do polskiej korony, w latach 1588/89 był osadzony na krasnostawskim zamku jako więzień stanu [722].
  • Jan Huss, rodem z Węgier, budował w Krasnymstawie kościół, fundowany przez Annę Potocką oraz kolegium OO. Jezuitów (1695), dziś kościół par. Pochowany tamże [858].
  • Dawid Heel (1671?1727), Jezuita, rzeźbiarz. Pracował nad wykonaniem ołtarzy do jezuickiego kościoła w Krasnymstawie. Tu mieszkał i zmarł [62].
  • Jan Samuel Ożga vel Ozga (ok. 1680?1756), późniejszy biskup kijowski, był scholastykiem chełmskim [698].
  • Kasper Niesiecki (1682?1744), Jezuita, heraldyk. Tu mieszkał, tworzył i zmarł [62]. Opracował monumentalny herbarz Korona polska, wydany w 4 tomach we Lwowie (1728?1743). Za życia spotykał się z zarzutami niewystarczającego eksponowania zasług niektórych rodów prześladowany był Niesiecki od rozżartej szlachty. Dziwić się trzeba nad ogromem pracy, którą Niesiecki, sam ieden, wykonał, a mimo tego wszystkiego, nie tylko wdzięczności naleźney nie zyskał, ale nawet na prześladowanie był wystawiony ? manifesta do grodu Krasnostawskiego roku 1743 zaniesione, a listy do Generała Jezuitów do Rzymu z oskarżeniem Niesieckiego napisane, o zgon go przyprawiły. w tych czasach [obecnie] zaczynaią przyzwoiciey oceniać wielkie, i bardzo wielkie zasługi tego szanownego Kapłana, który ieźeli iakowemu domowi w czemkolwiek bądź ubliżył, zapewne się to stało nie tyle przez iego winę, iak przez opieszałość tychże domów, iż mu przyzwoitych wiadomości nie udzieliły, iak dowodzą wezwania i protestacye przy końca każdego tomu umieszczone [497.B]. Został doceniony dopiero po śmierci. Dekret nadworny cesarza Franciszka II z dnia 6 października 1800 przyznał mu co do wywodów szlachty polskiej moc prawną na całą Austryą, tak, że po dziś dzień, w braku innych, samo zapisanie w herbarzu Niesieckiego, starczy za decydujący dokument szlachectwa [25.A,138,277]. Ksiądz Kasper Niesiecki, na nieśmiertelną u rodaków zasłużył sobie wdzięczność, przez napisanie najdokładniejszego herbarza polskiego. Sława i wdzięczność rodaków, jest zarazem udziałem z Potockich Tarłowej, wojewodziny lubelskiej, która potrzebnego kosztu na ogłoszenie drukiem tak rozległego dzieła nie szczędziła, z warunkiem, aby takowe było w języku polskim [364.B]. Pochowany w kościele Jezuitów w Krasnymstawie. Grób jego został zniszczony w wyniku zawalenia się kopuły kościoła 1849.05.21.
  • Tomasz Popiel (1721?1781), Jezuita, dogmatyk i teolog, studium nauczycielskie przeszedł w Krasnymstawie (1737?1738) [499].
  • Franciszek Grabowski (1750-1836), miecznik przasnyski (1787), podstarosta (1790) i podkomorzy krasnostawski (1793), członek rządu tymczasowego w Lublinie (1809), członek Rady Stanu Księstwa (1810). Car Aleksander I, mianował go członkiem komisji do ułożenia konstytucji Królestwa Polskiego (1814), następnie: Sędzia Najwyższej Instancji i Kasztelan Królestwa, podniesiony do godności wojewody (1825). Kawaler orderów: Orła Białego, Św. Stanisława, Św. Anny i austr. Leopolda [906].
  • Jan Paweł Woronicz (1757?1829), późniejszy prymas Polski. Został w 1791 audytorem kurii chełmskiej, potem kanonikiem chełmskim. Dla biskupów Kaspra Cieciszowskiego i Macieja Garnysza pisał mowy i listy pasterskie w czasie Sejmu Czteroletniego. Stoi między pierwszymi polskimi mówcami i kaznodziejami i spór zachodzi, komu oddać pierwszeństwo, jemu czy Skardze [445]. Między pisarzami tego wieku ujmuje wyłączne zupełnie stanowisko. Pierwsze nauki odbywał w szkołach jezuickich w Ostrogu i w młodym wieku wstąpił do tego zakonu. Dla niepospolitych talentów, wkrótce mianowany został profesorem szkoły ostrogskiej. Po zniesieniu Jezuitów w Polsce (1773), wstąpił do misjonarzy w Warszawie i oddawszy się pracy, tak głębokich nabył wiadomości, że najpoważniejsi naczelnicy kościoła polskiego: Adam Cieciszewski, biskup kijowski i Garnysz, biskup chełmski używali pomocy jego w ważnych sprawach duchowieństwa [485].
  • Tomasz Łubieński (1784-1870), za Królestwa poseł na sejm z krasnostawskiego (1816), mianowany kasztelanem królestwa (1826). Jeden z założycieli domu handlowego Bracia Łubieńscy i Spółka, współzałożyciel Tow. drogi żelaznej Warszawsko-Wiedeńskiej (1835) [906].
  • Aleksander hr. Fredro (1793?1876), komediopisarz, pełnił w Krasnymstawie służbę wojskową [132]. Józef Poniatowski, 1809.06.09 mianował go podporucznikiem w jedenastym pułku ułanów pod dowództwem Adama Potockiego (4-ta Brygada Kawalerii Narodowej, 2-ga Małopolska. Utworzona 1789.11.30. Stanowiska: Krasnystaw do Augustowa (1790), 8 chorągwi na Wołyniu (Połonne), 4 w Mazowieckiem (1792.03) 2 szw. Warszawa, reszta w Solcu i okolicach (1793.10). Komendanci: Potocki Jan Eryk, Walewski Adam w r. 1793. (wicebryg. dowodzący 1794), Manget, Jaźwiński. Bitwy i potyczki: Granne 1792.12.24, Kozubowo 1794.03.25, Opatów 03.29, Racławice 04.04, Szczekociny 04.06, obrona Warszawy, Sielec 09.17, Rzewnie 09.18, Kadniewek, Gzowo, Strzyże 09.20 i 24 [1153]). Jak pisał sam Aleksander, była to szkoła świata, najpraktyczniejsza, najbardziej urozmaicona, a zarazem najponętniejsza ze wszystkich szkół, w jakich się mamy uczyć doświadczenia [1127]. Wiosną 1811 roku pułk Fredry przeniesiono do Lublina.
  • Jan Kozietulski (1781?1821), płk., 1817.09 stacjonował z 4?tym pułkiem ułanów [935].
  • Paweł Cieszkowski (1786-1862) poseł na sejm powstańczy z okręgu krasnostawskiego, sygnatariusz aktu detronizacji 1831.01.25; mason Świątyni Izys [876].
  • Adam Wirtemberski (1792?1847), książę, generał drugiej Brygady Ułanów Polskich (1821-1829).
  • Walerian Łukasiński (1786?1868), major, działacz niepodległościowy, wolnomularz. Oskarżony o działalność wywrotową, rozkazem wielkiego księcia Konstantego, pozbawiony połowy żołdu, przeniesiony do sztabu dywizji kawalerii w Krasnymstawie i poddany pod nadzór żandarmerii wojskowej (1821.12.08). Usunięty ze swego pułku i z Warszawy, został odkomenderowany do sztabu dywizyi ułanów, naprzód do Krasnegostawu, potem do Łęczny i Siedlec, osobiście napozór wolny, lecz właściwie internowany i oddany pod nadzór specyalny ówczesnego dowódcy tej dywizyi, generała Adama ks. Wirtemberskiego.... Odłączony od wszystkich znajomych, od zgiełku stolicy, zostawiony prawie samemu sobie w Krasnymstawie, Łęcznie, Siedlcach, miałem czas zastanowić sic nad rzeczą i osobami [794]. Gniew i prędkość zemsty przedsięwzięto osądzić Łukasińskiego za zdradę kraju. Zaczęto od tego, że rzeczonego Ł. wywieziono z Warszawy do Krasnego-Stawu i oddano pod ścisły dozór ks. Adama Wirtemberg [95] gdy go nagle ztąd porwano i osadzono w więzieniu u karmelitów [440].
  • Tomasz Andrzej Chełchowski (1802-1861), dyrektor sceny lubelskiej, kaliskiej, krakowskiej i lwowskiej, aktor, kierownik towarzystw dramatycznych, nauczyciel wielu wybitnych aktorów. w r. 1831 Chełchowski założył pod swoim zarządem Towarzystwo sceniczne w Lublinie. Po poddaniu się Zamościa, w tymże roku przeniósł się tam i w fortecznych kazamatach urządził teatr. Po sztuce Życic szulera, teatr zgorzał, a Chełchowski, straciwszy dekoracye i część garderoby, wyjechał do Krasnegostawu, gdzie się na nowo dorabiać zaczął. w r. 1832 puścił się ze swą trupą na zwiedzenie większych miast: Siedlec, Płocka, Kalisza, Łowicza i Towarzystwo jego nabyło wielkiej renomy [796.A].
  • Stanisław Srzednicki (1840?1925), pracownik Sądu Pokoju w Krasnymstawie: od 1862 pisarz, od 1866 podsędek. 1917.08.25 Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego w Warszawie [448].
  • Bronisław Teofil Babiański (1862?1939), generał w wojsku carskim i polskim. Służył za dawnych czasów w Polsce, lecz wypierał się wówczas polskości. Był adiutantem w 67 Tarutińskim, pułku piechoty w Krasnymstawie lubelskim [1180].
  • Antoni Rząd (1865-1940), lekarz. Poseł do i i III Dumy Państwowej (1906, 1907). Inicjator utworzenia Banku Towarzystw Spółdzielczych (1910). Poseł na Sejm (1919). Podczas wojny 1920 r. brał udział w organizowaniu armii ochotniczej [936,937].
  • Jan Noskiewicz (1890-1963), prof. dr zoolog i zoogeograf. w latach 1922-1939 pracownik naukowy Muzeum im. Dzieduszyckich we Lwowie, od 1940 profesor biologii Uniwersytetu Lwowskiego, od 1946 profesor zoologii na Uniwersytecie Wrocławskim. Nauczyciel w Gimnazjum Jagiełły w Krasnymstawie (1918-1920) [1126].
  • Józef Padewski (1894?1951), biskup-męczennik Polskiego Narodowego Kościoła Katolickiego, uczył się w krasnostawskim gimnazjum. Zamęczony w więzieniu śledczym UB w Warszawie. Jedyny biskup chrześcijański, który poniósł śmierć męczeńską w czasie stalinizmu [449].
  • Leonid Gawryłow (1901?1983), felczer, lekarz, a właściwie uzdrowiciel. Autorytet w dziedzinie ziołolecznictwa [424] oraz diagnostyki i medycyny naturalnej [425,432,433].
  • Tadeusz Ludwik Stanisz (1906?1988), dr filozofii. Studia na UJ, w 1929 uzyskał stopień doktora, jako stypendysta Akademii Umiejętności wyjechał do Szwajcarii, i Konstantynopola. Pracował w archiwach w Zurichu, Genewie, Bazylei, Bernie. 1934-1939 był nauczycielem w Państwowym Gimnazjum i Liceum w Krasnymstawie. Po wojnie zasłużony dla Rzeszowszczyzny [446]. Opublikował 146 artykułów i rozpraw oraz wygłosił ponad 120 audycji radiowych związanych z książką i czytelnictwem [1155].
  • Eugeniusz Cękalski (1906?1952), filmowiec, reżyser, pierwszy dziekan wydziału reżyserii PWSF w Łodzi (1948?1952), współzałożyciel Startu, jeden z inicjatorów odnowy polskiego filmu, teoretyk i realizator. Ukończył gimnazjum w Krasnymstawie [500].
  • Józef Ciechan (1908?1989), artysta rzeźbiarz, Wydział Rzeźby ASP w Krakowie, uczeń X. Dunikowskiego i S. Horno?Popławskiego [501].
  • Marian Stangenberg (1910?1986), prof. dr hab., hydrolog. Szkołę powszechną i gimnazjum ukończył w Krasnymstawie [502.A].
  • Stanisław Marcin Świca (1913-1982), doc. dr w III Klinice Chirurgii Akademii Medycznej w Gdańsku. Był ordynatorern oddziału wewnętrznego Szpitala Powiatowego w Krasnymstawie (1943-1947). Lekarz powiatowy i lekarz w krasnostawskim więzieniu (1944-1947) [1143].
  • Stefan Parnicki-Pudełko (1914-1994), prof. dr, historyk i archeolog specjalizacja - starożytność. Kierownik Zakładu Historii Starożytnej UAM w Poznaniu. Ukończył liceum Jagiełły w Krasnymstawie (1933) [65,1002].
  • Stefan Śliwiński (1918-2007), prof. dr hab. inż., na Wydziale Geologii Geofizyki i Ochrony Środowiska Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Maturę otrzymał w Krasnymstawie [958].
  • Krystyna Balińska-Wuttke (1921), prof. dr hab., dziedzina: geologia czwartorzędu [1009]. Autorka licznych książek, mieszkała podczas wojny w Krasnymstawie [1023].
  • Alina Dobrzańska (1927), prof. dr hab. n. med., kierowała Zakładem Dietetyki Wydziału Nauk o Żywieniu Człowieka i Konsumpcji Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, specjalność: pediatria [1009]. Absolwentka liceum Jagiełły [960].
  • Juliusz Domański (1927), prof. dr hab., mediewista, filozof i filolog, członek Komitetu Nauk Filozoficznych PAN. Matura w 1947 roku w Liceum dla Dorosłych w Krasnymstawie [957].
  • Leonard Łukaszuk (1930), prof. dr hab., prawo morza, ochrona własności intelektualnej, prawo międzynarodowe, prawo publiczne [1009]. Absolwent Liceum Jagiełły [960].
  • Franciszek Jan Mazurek (1933-2009), ks. prof. zw. dr hab. Kierował Katedrą Katolickiej Nauki Społecznej i Etyki Społeczno-Gospodarczej KUL. Był wikariuszem u Św. Franciszka Ksawerego w Krasnymstawie [1004].
  • Jadwiga Sadlak-Nowicka (1935), prof. dr hab. Zakład Parodontologii Akademii Medycznej w Gdańsku, specjalności: periodontologia, stomatologia zachowawcza [1009]. Absolwentka Liceum Jagiełły (1953) [65,960].
  • Stanisław Edward Parzymies (1938), prof. dr hab., badacz stosunków międzynarodowych, Zakład Integracji Europejskiej Uniwersytetu Warszawskiego, specjalność: stosunki międzynarodowe [1009]. Absolwent Liceum Jagiełły (1956) [65,960].
  • Irena Nowicka-Koźluk (1940), prof. dr hab. Zakład Językoznawstwa Germańskiego Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, specjalności: językoznawstwo ogólne i porównawcze [1009]. Absolwentka Liceum Jagiełły (1958) [65,960].
  • Tadeusz Bojarski (1941), ur. w Jaślikowie, prof. dr hab. Katedra Prawa Karnego i Kryminologii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, specjalności: prawo karne, prawo karne skarbowe, prawo wykroczeń [1009]. Absolwent Liceum Jagiełły (1958) [65,960].
  • Maria Kozioł-Montewka (1944), prof. dr hab. n. med., Katedra i Zakład Mikrobiologii Lekarskiej Uniwersytetu Medycznego w Lublinie, specjalności: immunologia, mikrobiologia, nefrologia [1009]. Maturę zdała w Liceum Jagiełły (1962) [65,960].
  • Jan Lewandowski (1944), prof. dr hab. Zakład Historii Polski XIX wieku Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, specjalności: historia nowożytna i najnowsza [1009]. Absolwent Liceum Jagiełły (1962) [65,960].
  • Mieczysław Cisło (1945), ks. dr, biskup lubelski, w latach 1970-1974 był wikariuszem w parafii Św. Franciszka Ksawerego w Krasnymstawie [961].
  • Kazimierz Adamiak (1951), prof. dr hab. inż. The University of Western Ontario Kanada, Department of Electrical and Computer Engineering. Absolwent Liceum Jagiełły (1969) [959,960].
  • Stanisław Słotwiński (1951) płk, szef Wojsk Radiotechnicznych w latach 2003-2006. Ukończył Technikum Elektryczne w Krasnymstawie (1970). Obecnie jest dyrektorem Aeroklubu Wrocławskiego [1210].
  • Andrzej Gontarz (1956), prof. dr hab. inż., Katedra Komputerowego Modelowania i Technologii Obróbki Plastycznej Politechniki Lubelskiej, specjalność: obróbka plastyczna metali [1009]. Absolwent Liceum Jagiełły (1985) [65,960].
  • Sławomir Kadrow (1956), prof. dr hab., w Instytucie Archeologii Uniwersytetu Rzeszowskiego, archeologia neolitu, eneolitu i wczesnego okresu epoki brązu w Europie Środkowej. w latach 1980-1982 pracował w Muzeum Regionalnym w Krasnymstawie [1008].
  • Piotr Godlewski (1956), prof. dr hab. Wydział Pedagogiki, Socjologii i Nauk o Zdrowiu, Katedra Wychowania Fizycznego Uniwersytetu Zielonogórskiego, specjalność: historia sportu, marketing w sporcie, organizacja i zarządzanie w sporcie [1009]. Absolwent Liceum Jagiełły (1974) [65,960].
  • Wiktoria Sobczyk (1957), prof. dr hab. inż., Wydział Górnictwa i Geoinżynierii Akademii Górniczo-Hutniczej, specjalność: geologia, górnictwo i geologia inżynierska, inżynieria środowiska [1009]. Absolwentka liceum Jagiełły (1976) [65,960].
  • Marian Stepulak (1957), ks. prof. dr hab. Katolicki Uniwersytet Lubelski, kierownik katedry Psychoprofilaktyki Rodziny. Wyższe Seminarium Duchowne w Siedlcach. Instytut Teologiczny w Siedlcach. Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Chełmie, Instytut Matematyki i Informatyki, katedra Pedagogiki. Uczył się w szkole średniej w Krasnymstawie [1006].
  • Grzegorz Brodzik (1960), Prezes Polskiego Związku Taekwondo Olimpijskiego. Pięciokrotny mistrz Polski, brązowy i srebrny medalista Mistrzostw Polski. Założyciel i trener Krasnostawskiego Klubu Sportowego ?Sokół?. Laureat Złotych Karpi 2011.
  • Ryszard Krzysztof Winiarski (1961), ks. prałat, kanonik, kapelan honorowy Ojca Świętego. Kaznodzieja, rekolekcjonista, poeta. Autor licznych artykułów i książek. w latach 1991-2004 był proboszczem parafii pw. Trójcy Przenajświętszej w Krasnymstawie. Laureat Złotych Karpi 1999.
  • Artur Jerzy Katolo (1967), ks. dr hab. prof. Papieskiego Wydziału Teologicznego w Italii Południowej z siedzibą w Neapolu [1074], teologia moralna, bioetyka. Jest autorem książek (np. ABC bioetyki, Contra in vitro) i wielu prac naukowych. w latach 1992-1994 był wikariuszem w parafii pw. Św. Franciszku w Krasnymstawie [1023]. 

Pisali o Krasnymstawie

  • Łukasz Górnicki (1527?1603) w utworze ?Dworzanin Polski? wspominał starostę krasnostawskiego Mikołaja Bogusza [12].

A pan Bogusz, Starosta krasnostawski, siedząc niedawno między Kanoniki krakowskiemi, jakoś przyszło, że miał pomienić Prestimonium, i rzekł miasto tego prostibulum. Prawda, iż on po łacinie nie umie, ale jako jest we wszytkim baczny, dobrze wiedział, co znaczyło to słowo.

  • Sebastian Fabian Klonowic (1545?1602) w ?Roxolania czyli ziemie Czerwonej Rusi?, opiewał miasto, Wieprz i jezioro podmiejskie [10]:

Choć przyjął biskupią siedzibę Krasnystaw zbożny,

1420 zachował biskupstwa nazwę pradawną.

W tych okolicach sosny jakoby kamienieją

(czytam tylko o tym - nigdym nie widział).

Krasnystaw też sławny szeroko rozlanym stawem,

od którego nazwę na zawsze już wziął.

1425 Kiedy Wieprz przerywa groble, morzem się rozlewa:

lasy pochłania i zatapia łąki.

Wieprzu fale opasują zakolem dzikie łęgi,

tworzą rozlewiska, dla ryb odmęty.

Chociaż każdy tu łowi ryby łuską okryte,

1430 otwartych stawów wystarczy dla wszystkich.

Widziałem mnogość ryb w miejscach dostępnych rybakom,

widziałem, jak giną, gdzie łowić nie wolno.

Przepływająca rzeka jest dostępna dla wszystkich,

bo wspólna woda wspólne dary niesie.

1435 Tak jak wolno chwytać ptactwo na powietrznych drogach,

i łapać ptaków nikt nie zakazuje,

tak ryb niczyich, pływających we wspólnych wodach,

nikt swobodnie poławiać nie zabroni.

Staw należy do wszystkich, otoczony od zawsze

1440 wałem, i od zawsze ciecze bystry nurt.

  • Adam Naruszewicz (1733?1796), w Liryków Księdze Czwartej [352]:

?Groźne Dunajskim niegdyś orłom grody,

Wznosi Krasnystaw i porosłe wieże.

Twoje to, Lachu, sprawiły niezgody,

Żeś dawnym brańcom poszedł na łupieże.

Przodkowie twoi ziemie szablą brali,

Gdy cnotę , honor, i królów kochali.?

  • Jan Paweł Woronicz (1757?1829), w wierszu ?Świątynia Sybilli (Sybilla), Pieśń II?, wspominał uwięzienie Maksymiliana [357]:

?Tobie, dzielny Zamojski! granic straż oddana:

Tym czasem pamiętnego twej wyprawy jeńca,

Smętnego z odmówionych zaszczytów młodzieńca,

Ze czcią winną pocieszaj w Krasnostawskim grodzie,

Nim się Król powołany pokaże w narodzie.?

  • Julian Ursyn Niemcewicz (1757?1841), podróżując przez Krasnystaw (1816), pisał: ?niegdyś z wspaniałym zamkiem, obwiedzionym murami po większej części, równie jak i domy, z wapiennego kamienia? [17].
  • Stanisław Staszic (1755?1826), w utworze ?Przestrogi dla Polski? (1790), umieścił taki fragment: ??ktoś niechętny Polsce umyślnie rozgłosił po zakordonowanych miastach okrucieństwo tego oficera, który ? z obrońcy kraju stał się, w Krasnostawie razem sędzią i katem, pierwszych urzędników powiatowego miasta kazał pod bokiem brygady, pod oczami komendanta rozciągnąć publicznie i katować? [211].
  • Kajetan Koźmian (1771?1856), poeta polski, pamiętnikarz, pisał dziwnych o wydarzeniach w Krasnymstawie 1788?1791, związane z działalnościąAdama Walewskiego z kawalerii narodowej [355].
  • Aleksander hr. Fredro (1793?1876), w ?Trzy po trzy? tak wspominał swoją służbę wojskową w Krasnymstawie: ?...W rok później sądziliśmy podobnie jakieś wojskowe przestępstwo w Krasnymstawie. Pułk już był starszy, miał kilku dawniejszych oficerów - jednym słowem był już pułkiem. Szef szwadronu, Tomicki, prezydował. Między innymi zasiadał kapitan Orzelski, legionista. Dopiero co był przyjechał ze starą żoną i dwoma mułami, co było zjawiskiem uciesznym wówczas dla wszystkich, tak w Krasnymstawie, jak i w całej Lubelskiej Ziemi... ... w Krasnymstawie mieszkałem razem z podporucznikiem Jakubem Nowickim, który miał służącego Franciszka...? [132].
  • Klementyna z Tańskich Hoffmanowa (1798?1845), prozaiczka, wydawczyni, napisała takie słowa 1826.VI.06: ?Krasnystaw, 6 Czerwca. w tom mieście obwodowem wcale porządnem, po większey części murowanem, na próżno szukałam szczątków zamku, gdzie Jan Zamorski więził Xiążęcia Maxymiliana, gdy go wziął w niewolę pod Byczyną; iuż ich niema, chociaż dosyć iest innych rozwalin, zwłaszcza muru, który niegdyś opasywał gród cały. Jest i tu kościół po-iezuicki; ustępuie mało wspaniałości i piękności malowania Lubelskiemu. Podobne są nawet do siebie. Dotąd też tu była kollegiata i mieszkanie biskupa. Krupe, tegoż dnia. Odwiedzając ruiny Krupego O! żałowałam, że rysować nie umiem, te rozwaliny, ta wieś cała, drzewa, woda, i Krasnystaw w oddaleniu bardzo piękny składają widok?[363].
  • Józef Ignacy Kraszewski (1812?1887) w ?Bajbuzie? (Część pierwsza, Rozdział IX) ?Zamoyski obchodził się też ze swym więźniem Maksymilianem ze względnością największą. Dawano mu wszelką możliwą swobodę na krasnostawskim zamku, Ale o niewiele chodziło, by korzystając z niej nie uszedł. Spisek już był ułożony. Miał się spuścić z murów po sznurze i z nocy korzystając, biec do granicy, nie podpisawszy układów...??Królu Piaście? (Tom II, Rozdział V). ?Na ostatek nie omieszkała Ewunia pod pieczęcią największej tajemnicy donieść Bajbuzie, iż młody król z uprzedzającą grzecznością, nadskakiwaniem był dla więźnia spod Byczyny, którego hetman w Krasnymstawie trzymał. ? Zamoyski obchodził się też ze swym więźniem Maksymilianem ze względnością największą. Dawano mu wszelką możliwą swobodę na krasnostawskim zamku, ale o niewiele chodziło, by korzystając z niej nie uszedł. ? Stało się, czego może życzyła sobie królowa, ofierze jej towarzyszenia królowi nadano rozgłos wielki. Panie z kolei jechały błagać i odradzać, straszyć tymi tatarskimi ordami, które Marią Ludwikę zmusiły zawrócić od Krasnegostawu? [107].
  • Władysław Syrokomla (Ludwik Kondratowicz) (1823?1862) napisał takie słowa [396]:

?Pod Krasnostawem szerokie jezioro

Nadało miastu imię od swej fali;

Rzeka Wieprz, ...

Wieprzowa woda rozlana w jezioro,

Tworzy zatokę, albo przesmyk rybny?

  • Antoni Wieniarski (1825?1870), znany w swiom czasie pisarz, w powieści ?Wygnanowice, powiastka historyczna? umieścił krasnostawski zamek i starostę Feliksa Potockiego: ?? w posłuchalnej komnacie krasnostawskiego zamku, przechadzał się pan Stryiński przybrany świątecznie, czekając przybycia starosty, którym był podówczas Felix Potocki wojewoda krakowski i hetman polny koronny; ten sam, co pod Podhajcami tak dzielnie się popisał, i który naprzemian to radą, to orężem, dobrze zasługiwał się krajowi?? [364.B].
  • Henryk Sienkiewicz (1846?1916) w ?Trylogii? wielokroć wspominał Krasnystaw lub starostę krasnostawskiego (w sumie 28 razy) [105]. w ?Ogniem i mieczem? (tom II rozdz. XXIV?XXXI) często pisał o staroście: ?... pan starosta krasnostawski, Marek Sobieski, był zwierciadłem męstwa, honoru i wszystkich cnót rycerskich?. w ?Potopie? przez Krasnystaw podróżowali: pan Kmicic z Tatarami Akbaha?Ułana (tom II rozdz. XXXI) i Anusia Borzobohata?Krasieńska (tom III rozdz. XI), której rodzina wywodziła się z mieszczan krasnostawskich pochodzenia ruskiego, nobilitowanychroku 1554 [170].
  • Bolesław Prus (1847?1912), o mieście wspominał w ?Lalce? (Tom I, Rozdział 10, ?Pamiętnik starego subiekta?). ?Fura była wynajęta tylko dla mnie. Zaraz jednak na następnej uliczce furman spotkał swego brata, który miał bardzo pilny interes do Krasnegostawu. - Niech wielmożny pan pozwoli jego zabrać - prosił zdjąwszy czapkę. - Na złe droge to on będzie szedł piechotą? [106].
  • Michajło Hruszewski (1866?1934) historyk ukraiński, w ?Istorija Ukrainy?Rusi?, wielokroć pisał o Szczekarzewie i Krasnymstawie [28].
  • Wacław Gąsiorowski (1869?1939) w powieści ?Huragan?: ?Jako się rzekło, paniusieczko moja! Do Niemirkowa wprost na Lublin i Krasnystaw! Ba, abyśmy do Krasnegostawu się dostały!? [388].
  • Aleksiej Tołstoj (1883?1945) w ?Drodze przez mękę?. Księga 1. Siostry, wspominał bitwę pod Krasnymstawem (1915 r.). ?teraz, kiedy my tu rozmawiamy, pod Krasnymstawem trwa krwawa bitwa, tam w przerwany front rzucono naszą gwardię. Wynik starcia jeszcze niewiadomy, lecz trzeba pamiętać, że niebezpieczeństwo grozi Kijowowi? [108].
  • Aleksandr Stiepanow (1892?1965) wspominał walki pod Krasnymstawem w czasie i wojny w powieści ?Rodzina Zwonariewych? z r. 1959: ?Biją nas Austriacy i nie dadzą pomyśleć. Pod Zamościem, Tomaszowem i Krasnymstawem rozbili armię barona Zalza. Zajęli stację Trawniki niedaleko Lublina i przecięli drogę do niego? [239].
  • Aleksander Gerwazowicz Liebiedienko (1892?1975) w powieści ?Ciężki dywizjon?, opisał wydarzenia i wojny światowej: ?Na stacji Trawniki bateria stanęła na kołach i pojechała w kierunku Krasnegostawu i Zamościa, gdzie trwały ciężkie walki o których świadczyły głuche odgłosy dalekich dział ? o tysiąc kroków trwa bój pod Krasnymstawem, gdzie rosyjska armia jeszcze raz próbuje dać odpór wojsku austro-węgierskiemu? [428].
  • Józef Czechowicz (1903?1939), poeta w tomie ?Z błyskawicy? (1934) zawarł cztery liryki Prowincja noc - o Kazimierzu, Krasnymstawie, Puławach i Lublinie [241].

?Miasto jabłonkowe dobranoc

pył w dolinach opada

most u rzeki przystanął, gada

w zapachu owsów pszenic

po dachach niskich kamienic

po ścieżkach po niwach

toczy się wkoło pełnia szczęśliwa

za jabłonkowym wieńcem

kościół podnosi wieżyce

wspina się białym źrebięciem

w niepokoju

że nie może się srebrem nasycić księżycowego wodopoju

to nic

ciemność cię muśnie

rzęsą malowaną

w kolory pawie

i uśniesz

dobranoc krasnystawie?

  • Jalu Kurek (1904?1983) wspominał Krasnystaw w tomie ?Janosik?.
  • Jan Szczawiej (1906?1983) wiersz ?Lasy pod Krasnymstawem? [404]:

?Szumią lasy pod Krasnymstawem:

po swojemu dęby,

po swojemu brzozy,

a po swojemu sosny.

Te same, co wtedy szumiały, udzielając osłony??

  • Józef Łobodowski (1909?1988), polski pisarz, poeta i tłumacz. Napisał utwór ?Wycieczka do Krasnegostawu? (?Poezje? Wydawnictwo Lubelskie, 1990).
  • Jan Dobraczyński (1910?1994), podróżował i kilkakrotnie wspominał miasto ?Bez trudu dotarłem do Krasnegostawu. Ale tutaj musiałem się zatrzymać. Przez miasto, przez zerwany most na Wieprzu przeciągały kolumny wojsk radzieckich? [506].
  • Jerzy Putrament (1910?1986) wydał zbiór opowiadań ?Wypadek w Krasnymstawie? (1957). ?W Krasnymstawie samochód się wywrócił, wszyscy poszli do szpitala, z wyjątkiem mnie, szofera i samochodu?.
  • Anna Kamieńska (1920?1986) uznana poetka napisała w wierszu o rodzinnym mieście: Krasnystaw [241]:

Urodziło mnie miasteczko o dzikiej nazwie półruskiej

Krasnystaw odbijał zachody jarzębinowym pluskiem?

  • Władimir Orłowskij przez Krasnystaw poprowadził akcję książki z dziedziny fantastyki katastroficznej ?Bunt atomów? z roku 1927: ?Atomowa kula minęła Tomaszów i zbliżała się do Krasnegostawu, eskortowana przez maszyny podtrzymujące ją przeciw wzmagającemu się południowo-zachodniemu wiatrowi? [178].
  • Joanna Chmielewska (1932), w powieści ?Dzikie Białko? (1990): ?... Koło jakiego Kraśnika? ? zakipiał młody człowiek. ? Jedziemy z Krasnegostawu i niczego takiego nie było...?
  • Edward Franciszek Cimek (1934), nauczyciel, poeta, w utworze Krasnystaw napisał [241]:

moje miasto półkresowe

przodków serca malowały

złotem i błękitem

i choć j e spopieliły

wojenne pochody

teraz znowu lśni

kopiec grodu jak królewska korona

w nadwieprzańskiej zorzy

srebro cieknie z kamieniczek

po ogrodach spływa

a wśród uliczek gdzie granitowa zmiana

wartę trzyma

  • Jan Henryk Cichosz (1949), krasnostawski poeta, napisał [241]

Miasto królewskie

piękny Krasnystaw

z siwymi skrońmi

swego sześćset - lecia

niczym dostojny starzec

o głębokiej wiedzy

z dumnie podniesioną głową

kroczy w nowe wieki

okryty płaszczem historii

gdzie każda nawet nitka i łatka

są jak otwarta księga przed płonącym światłem

Dlatego Panie - Dobry Boże

daj temu miastu

wiarę w trwanie

I nadzieję jutra

  • Katarzyna Grochola (1957), w książce ?Serce na temblaku? wysłała jedną z bohaterek, na krasnostawskie ?Chmielaki?: ?... Zadzwoniłam do Uli teraz mogłam jej powiedzieć, jak bardzo pomyliła się w stosunku do Adama, lecz okazało się, że do niej przyjechała Mańka i na trzy dni zabrała ją do Krasnegostawu, do przyjaciół na ?chmielaki? ? niezwykłe święto piwa? [192].
  • Olga Tonina, Aleksander Afanasjew i Władimir Czekmariew; w powieści ?Szkarłatna krew na białych skrzydłach? z nurtu historii alternatywnej, przez Krasnystaw pdróżuje jeden z bohaterów: ?Rozdział 69. Jesień 1919 roku. Szwajcarskie tajemnice. ?Chorąży 6-ej brygady kawaleryjskiej maszerującej z Krasnegostawu, pan Dyszek ze zdumieniem spoglądał przez binokle na przeciwny brzeg Wieprza i prowincjonalne miasteczko Piaski? (?) [208].
  • Tomasz Olszakowski (Andrzej Pilipiuk) (1974) w okolicach Krasnegostawu umieścił akcję powieści dla młodzieży ?Pan Samochodzik i potomek szwedzkiego admirała? [234].

Podróżowali przez Krasnystaw

Na krasnostawskim zamku chętnie i często bywał król Władysław II Jagiełło. Bywali także inni królowie: Władysław III Warneńczyk, Zygmunt i Stary, Zygmunt II August, Zygmunt III Waza, Władysław IV, Jan II Kazimierz, Jan III Sobieski i Stanisław August Poniatowski.

  • Władysław Jagiełło, król, wielokrotnie, np. w latach: 1404, 1405, 1415.VIII, 1417.VII.19, 1419.VIII.01, 1421.II-III, dłużej 1426.II.13-IV.01, i 1431.IX.13.
  • Władysław III (Warneńczyk), król, 1439.VII.04-06.
  • Zygmunt i (Stary), król, 1524.VII.30?
  • Zygmunt II August, król, 1550, 1558.II i dłużej 1558.VI.17?VIII.30.
  • Zygmunt III Waza, król, odwiedził arcyksięcia Maksymiliana 1589.V.28. Był także 1590.III.20.
  • Stanisław Żółkiewski, kanclerz koronny i hetman, 1607.VII-IX stał z obozem wojsk królewskich pod Krasnymstawem, wydał uniwersały do szlachty.
  • Władysław (IV), królewicz (syn Zygmunta III) w towarzystwie Jerzego Ossolińskiego (późniejszego kanclerza wielkiego koronnego) mieszkał kilka tygodni 1617.IV?V.
  • Sobiescy: Marek (18 lat) późniejszy starosta i Jan (17 lat) późniejszy król, 1646.III, podróżowali do Paryża: ?Z Żółkwie obróciliśmy się na Zamoście, Krasnystaw, Lublin, Kazimirz, Radomie, Kalisz, Krotoszyn, ? potem do Poznania przyjechaliśmy 19 Martii? [344].
  • Jan II Kazimierz, król, 1649.VII.18?20 dążył z wojskiem na odsiecz Zbaraża i 1651.V.20 przed bitwą pod Beresteczkiem oraz około 1656.V.14 król podróżował z Zamościa do Lublina.
  • Karol X Gustaw, król szwedzki, 1656.II z wojskiem pod Zamość.
  • Jerzy Lubomirski, hetman, w końcu lipca roku 1660 z wojskiem.
  • Jan Sobieski, hetman, 1672.X.05 z obozu wojskowego pod Krasnymstawem podjął wyprawę przeciwko zagonom tatarskim.
  • Giovanni Giacomo Casanova, 1766.X, dwukrotnie na trasie Warszawa?Lwów?Warszawa [116].
  • Jan Henryk Müntz, rysownik, 1781.VII.22, pozostawił szkic widoku wąwozów w pobliżu miasta.
  • Ignacy Krasicki, biskup, poeta, prozaik, dramatopisarz i publicysta. w roku 1782 wspominał ?Zatem Krasnystaw. Niegdyś wielce wspaniały kościół Jezuitów, teraz katedra Chełmska? [450].pobłażliwą ironią pisał Krasicki o zaniedbanych okolicach miasta, ?gdzie gościńce są niezbyt proste, mosty niemurowane, a lasy dosyć wycięte?. ,,Gdy mi pokazano rozwaliny zamku krasnostawskiego i powiadano o tym, kto w nim niegdyś przebywał, tak to mi się zdawało, jak gdyby kto zacnemu nieborakowi przypomniał, iż jego pradziad był wojewodą? [452].
  • Stanisław August Poniatowski, król z dworem, dwukrotnie: 1787.III.4?5 i 1787.VI.05.
  • Adam Naruszewicz, biskup, ?dziejopis, mówca i poeta wzorowy?, w roku 1787 (z królem).
  • Zygmunt Vogel, rysownik gabinetowy Stanisława Augusta, namalował dwie akwarele ?Widok zamku w Krasnymstawie?, w 1794 i 1810.
  • Izabella z hr. Flemingów Czartoryska, napisała list do syna ?4 Kwietnia 1800, z karczmy koło Krasnostawu? [398].
  • Fryderyk August, książę warszawski (król saski), bawił przejazdem z małżonką w roku 1810.
  • Julian Ursyn Niemcewicz, pisarz i publicysta, w latach 1816 i 1820, pozostawił opis miasta i ruin zamku.
  • Franciszek Karpiński, poeta, napisał list wierszem: ?XXXV List do J.L.C.P. Ks. W.L z Krasnegostawu? [442].
  • Mikołaj i Romanow, rosyjski car, 1829.VII.13/25.
  • Fryderyk Chopin, pomiędzy 1830.VII.10-20, nocował w poczcie konnej w drodze do Poturzyna do rodziny Tytusa Woyciechowskiego.
  • Józef Dwernicki, generał, w lutym 1831 z oddziałem (około 6,5 tysiąca ludzi) w drodze na Wołyń, aby rozbudzić tam powstanie [210].
  • Wojciech Chrzanowski, generał, w czerwcu 1831 ze swoim korpusem, z Zamościa przez Krasnystaw, Piaski do Lublina i dalej.
  • Józef Haller, generał, w maju 1919 r.
  • Ignacy Mościcki, prezydent RP, w lipcu 1934 przebywał w Krasnymstawie prywatnie. We wrześniu 1939 przez Krasnystaw ewakuował się do Rumunii: ?Wyruszył Prezydent samochodem do Krasnegostawu a stamtąd różnymi drogami do Łucka, Kut, potem Załucza, skąd 17-go września, gdy czerwona armia wdarła się do Polski i lada chwila mogła odciąć go od granicy, wyjechał samochodem do Rumunii? [458].
  • Maria Dąbrowska, pisarka, ?23 kwietnia, wyjeżdżamy z Zamościa przez Krasnystaw i Piaski do Stryjna. Znowu wzorowe gospodarstwa, bardzo piękne...? [405].

XX-wieczni i współcześni artyści związani z Krasnymstawem

Treść oparto na materiale książki [1216].

  • Pinchas Oksenberg (-1923), poeta urodzony w Krasnymstawie, gdzie żył i tworzył [1023].
  • Stanisław Bojarczuk (1869?1956), urodzony na Krakowskim Przedmieściu. Samouk, poeta, autor około tysiąca sonetów. Członek ZLP [495,940].
  • Jan Jaroszyński (1876-1956) artysta fotografik górski, taternik, alpinista, z zawodu inż. elektrotechnik. Urodził się na wsi krasnostawskiej [1182].
  • Helena Teodorowicz-Karpowska (1897-1944), urodzona w Krasnymstawie, malarka, związana z wileńskim środowiskiem artystycznym. Malarstwo olejne, akwarela i pastele [104].
  • Konrad Bielski (1902?1970), poeta, prozaik; Ptak Tomasz, Ziemie Sergiusz. Od 1931 do wojny był adwokatem w Krasnymstawie, ul. Pierackiego 4 [861]. Po debiucie poetyckim przerzucił się do adwokatury i osiadł w Krasnymstawie, miejscowości, w której dowcip poety doszukał się źródeł czerwonego wina [455]. w 1932 r. z Czechowiczem, Gralewskim i Arnsztajnową oraz innymi założył lubelski Związek Literatów [1159].
  • Awot Jeszurun (Jechiel Perlmutter) (1903-1992), urodził się w Krasnymstawie, żydowski poeta. Pisał także o Krasnymstawie [1075].
  • Józef Nikodem Kłosowski (1904?1959), pisarz, publicysta, poeta, pedagog [480], działacz ludowy. Autor 14 powieści. Pochowany w Krasnymstawie.
  • Zbigniew Tomanek (1912-2001), malarz, scenograf, pedagog, organizator ruchu plastycznego i życia kulturalnego w Elblągu. Uczył się w gimnazjum w Krasnymstawie [984].
  • Reuven Zygielbojm (Zygielbaum) (1913-2005), aktor, poeta urodził się w Krasnymstawie [1023,1076].
  • Anna Kamieńska?Śpiewakowa (1920?1986), poetka, eseistka, tłumaczka, krytyk literacki, autorka książek dla dzieci i młodzieży [481]. Urodzona w Krasnymstawie.
  • Henryk Bąk (1923?1987), wybitny aktor teatralny, filmowy i telewizyjny [482].
  • Maria Zbyszewska (1925-1985), aktorka Teatru Wybrzeże w Gdyni, Teatru Polskiego w Poznaniu, Teatru Dramatycznego we Wrocławiu, Teatru Dramatycznego w Szczecinie, Teatru Rozmaitości w Warszawie. Mania Pawlakowa: Sami swoi, Nie ma mocnych, Kochaj albo rzuć; wykładowca krakowskiej PWST, matka Mariusza Benoit. Absolwentka Liceum Jagiełły. (matura 1945) [65].
  • Feliksa Warakomska (1925), poetka, w Grupie Literackiej A4 [980].
  • Witold Pyrkosz (1926), wybitny aktor teatralny i filmowy. Urodziłem się w Krasnymstawie, a w dowodzie wpisano, że we Lwowie, gdzie natychmiast rodzice się przenieśli. o takim właśnie wpisie zdecydowała babka, stwierdzając kategorycznie: we Lwowie brzmi lepiej [456].
  • Marian Narcyz Listowski (1926-1996), poeta, prozaik, publicysta, uczył się w Liceum Jagiełły w Krasnymstawie [994].
  • Ryszard Liskowacki (1932-2006), pisarz, dramaturg, poeta, dziennikarz i publicysta, prozaik, autor sztuk scenicznych oraz książek dla młodzieży. Mieszkał od 1945 do 1954 roku w Krasnymstawie. Absolwent Szkoły Powszechnej nr 1 i Liceum Jagiełły (1952) [65,938].
  • Maria Gleń (1933), urodzona na Zakręciu, przedmieściu Krasnegostawu, poetka ludowawycinankarka. Jest autorką wierszy, fraszek, gawęd i bajek dla dzieci. Laureatka Złotych Karpi 1999.
  • Teresa Ferenc (1934), poetka. Przez dwa lata mieszkała w Krasnymstawie [1023].
  • Edward Franciszek Cimek (1934), nauczyciel, społecznik, pisarz, poeta (wiersze, eseje, szkice i recenzje). Napisał kilkaset wierszy, szkiców i recenzji. Jest autorem kilkunastu książek poetyckich. Współzałożyciel Grupy Literackiej Słowo. Debiut prasowy: Zielony Sztandar(1974), debiut książkowy: Żywica, Wydawnictwo Lubelskie 1986. Od 1989 roku członek Związku Literatów Polskich [980]. Odznaczony Złotym Wawrzynem Literackim.
  • Irena Iwańczyk (1936) poetka, należy do ZLP.
  • Marian Sawa (1937?2005), wybitny kompozytor, organista, pedagog, improwizator [473, 763, 986, 1091].
  • Jan Żdaniec (1937), ur. w Ktasnymstawie, mieszka w Mrągowie. Uprawia malarstwo olejne i akwarelę. Głównymi tematami jego prac są pejzaże i portrety [1096].
  • Witold Gilarowski (1938), malarz urodzony w Krasnymstawie. Preferuje malarstwo realistyczne o tematyce: polska wieś, nienaruszona polska przyroda. Zasłużony Działacz Kultury.
  • Anna Kicińska (1941?1989), poetka, należała do Grupy Literackiej Słowo [980].
  • Zofia Nowacka-Wilczek (1947), poetka, fraszkopisarka, członkini Związku Literatów Polskich. Krasnostawianka [980]. Matura w Liceum Jagiełły (1965) [65].
  • Stefan Ciechan (1945), artysta fotografik, członek Związku Polskich Artystów Fotografików. Krasnostawianin [963]. Matura w Liceum Jagiełły (1964) [65].
  • Antoni Andrzej Kuczyński (1946-1994), artysta plastyk, rzeźbiarz. Ur. w Krasnymstawie. Ukończył Państwową Wyższą Szkołę Sztuk Plastycznych w Gdańsku. Był członkiem Związku Artystów Polska Sztuka Użytkowa [984].
  • Teresa Chomik Kazarian-Uher (1948), ur. w Krasnymstawie artystka malarka. Ukończyła Wydział Malarstwa w Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Gdańsku (1982) [964].
  • Jan Henryk Cichosz (1949), poeta, publicysta, dziennikarz, regionalista, animator życia literackiego. Debiutował w Zielonym Sztandarze (1972). Wiersze publikował w wielu ogólnopolskich czasopismach literackich i wydawnictwach zbiorowych. Jest laureatem konkursów poetyckich o zasięgu ogólnopolskim, wydał jedenaście indywidualnych tomików poetyckich. Inicjator wielu zdarzeń literackich. Założyciel Grupy Literackiej Słowo. Laureat Złotych Karpi (2001). Odznaczony Orderem Nestorii (2011). Członek ZLP w latach 1992-2010; z członkostwa zrezygnował z przyczyn osobistych [979,980,1023].
  • Tadeusz Andrzej Kiciński (1949), malarz, grafik, twórca tekstów kabaretowych, scenarzysta i reżyser teatralny. Dyrektor Krasnostawskiego Domu Kultury (1975-1988), Kierownik literacki Polskiej Orkiestry Włościańskiej im. Karola Namysłowskiego w Zamościu (1988-1997). Współzałożyciel Krasnostawskiej Kapeli Podwórkowej, Grupy Literackiej Słowo, a także Szkoły Muzycznej. Krasnostawianin [980,982]. Radny miejski 1988-1990. Laureat Złotych Karpi 2008.
  • Stanisława Wiśniewska (1949), krasnostawska poetka, artystka ludowa. Członkini Związku Literatów Polskich [980].
  • Saturnin Naliwajko (1951), satyryk, poeta, karykaturzysta, rzeźbiarz, malarz. Autor tekstów piosenek kapeli Czarny Salceson, członek Grupy Literackiej Słowo, związany z Grupą Literacką A4. Krasnostawianin [980].
  • Magdalena Marchwic-Widawska (1953), poetka, pisarka, eseistka, absolwentka Liceum Jagiełły [960,977].
  • Maria Mamona (1954), aktorka, absolwentka PWST w Warszawie, aktorka Teatru Współczesnego w Warszawie, Krasnostawianka [965].
  • Zygmunt Szostak (1954), przez 16 lat był pierwszym tancerzem Teatru Narodowego w Meksyku. Urodził się w Małochwieju pod Krasnymstawem (a to blisko) [459].
  • Piotr Hendigery (1954) urodzony w Krasnymstawie. Studia w PWSSP we Wrocławiu. Dyplom z malarstwa w 1986 roku. Stypendysta Ministerstwa Kultury i Sztuki w 1989 r. Wystawia od 1987 roku. Brał udział w kilku wystawach i konkursach ogólnopolskich.
  • Aleksander Bernat (1955), malarz i poeta, urodził się w Krasnymstawie. Był w Grupie Plastycznej GEN i Literackiej Słowo. Obecnie mieszka we Wrocławiu. Jest laureatem kilku konkursów poetyckich. Wiersze drukował w prasie, antologiach i almanachach.
  • Edward Krzysztof Rogalski (1956), malarz i poeta, urodził się w Rudniku k. Krasnegostawu. Ukończył Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych w Nałęczowie. Publikował w prasie, antologiach i almanachach. Obecnie mieszka w Szczecinie. Należał do Grupy Literackiej Słowo w Krasnymstawie i Grupy Literackiej Zamoście w Zamościu.
  • Zuzanna Tomaś-Krynicka (1957), malarka, absolwentka i wykładowca ASP w Warszawie Wydziału Konserwacji i Restauracji Dzieł Sztuki. Krasnostawianka.
  • Wiesław Domański (1957), rzeźbiarz, absolwent ASP w Krakowie [931]. Krasnostawianin. Matura w Liceum Jagiełły (1976) [65].
  • Andrzej David Misiura (1957), poeta, malarz, grafik, literat, dziennikarz, animator kultury, scenarzysta i reżyser teatralny. Założyciel lub współzałożyciel pism: Ziarno, Posłowie, Elipsa, Gazeta Krasnostawska. Redaktor naczelny Czasopisma Artystycznego Nestor, oraz kapeli Czarny Salceson, Forum Sztuki A.K.T., Grupy Literackiej Słowo i innych. Założyciel Biblioteki Ziarna i Oficyny Wydawniczej Elipsa i organizator 9. edycji Ogólnopolskiego Konkursu Literackiego Ziarno. Współtwórca Teatru Pokoleń w Siennicy Różanej. Zadebiutował w 1976 we Wspólnych Sprawach i Kamenie. Autor kilku tomików poetyckich i licznych opracowań edytorskich. w latach 1980-1991 dyrektor Gminnego Ośrodka Kultury w Siennicy Różanej. Radny Miasta Krasnystaw trzech kadencji i delegat do Sejmiku chełmskiego (1990-1994). Odznaczony Brązowym Wawrzynem Literackim. Krasnostawianin [980,981].
  • Elżbieta Adamczyk (1958), uprawia malarstwo, głównie pastelowe. Członek nowosądeckiego Klubu Twórczego w Szczawnicy i Stowarzyszenia Artystów Pienińskich w Krościenku n/Dunajcem. Ur. w Krasnymstawie [966].
  • Joanna Brześcińska-Riccio (1959). Uprawia rysunek, grafikę i ceramikę artystyczną [967]. Matura w Liceum Jagiełły (1978) [65].
  • Mariusz Dubaj (1959), prof. dr hab., Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, kompozytor, teoretyk muzyki, pianista, pedagog. Krasnystaw, miasto mojego urodzenia, jest takim miejscem, gdzie dusza mi się otwiera. Czuję się tutaj psychicznie u siebie [467]. Pięknie powiedziane. Matura w Liceum Jagiełły (1978) [65]. Laureat Złotych Karpi 2000.
  • Bryan Adams (1959), kanadyjski piosenkarz, z miastem ma związek taki, że jego matka wyszła (w drugim małżeństwie) za kogoś z rodziny pochodzącej z Krasnegostawu [1023].
  • Dariusz Panas (1959), operator filmowy, absolwent Wydziału Operatorskiego PWSFTviT w Łodzi, absolwent Liceum Jagiełły [960]. Matura w Liceum Jagiełły (1978) [65].
  • Mirosław Iwańczyk (1959), poeta, w ZLP.
  • Krystyna Mojska (1960), urodzona w Krasnymstawie. Malarka, jedna z założycielek Stowarzyszenia Twórców Kultury Paleta.
  • Zbigniew Małkowicz (1960), dyrygent, aranżer i kompozytor (pop-oratorium Miłosierdzie Boże). w Akademii Muzycznej w Warszawie ukończył dyrygenturę symfoniczno-operową. Krasnostawianin [968].
  • Anna Demczuk (1961), aktorka. Krasnostawianka [969]. Matura w Liceum Jagiełły (1980) [65].
  • Krzysztof Malinowski (1961-2009), aktor, absolwent Liceum Jagiełły (1980) [970].
  • Sławomir Korzeniowski (1965), artysta hafciarz, pracuje na Wawelu w dziale konserwacji tkanin zabytkowych, Krasnostawianin [457].
  • Małgorzata Biernat-Świtoniak (1966), malarka, absolwentka Liceum Jagiełły i Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej. Krasnostawianka, obecnie zamieszkała w Bydgoszczy.
  • Iwona Chudoba, z d. Zieleńczuk (1967), poetka, urodziła się w Krasnymstawie. Ukończyła Liceum Medyczne w Chełmie i Wyższą Szkołę Zawodową Jana Pawła II w Białej Podlaskiej. Pracuje jako pielęgniarka. Pierwsze wiersze drukowała w 2002 r. [1030].
  • Mariusz Szczuk (1971), muzyk, Aqmoolator. Krasnostawianin.
  • Anna Bembenek (1972), absolwentka Uniwersytetu Zielonogórskiego, zajmuje się malarstwem i rysunkiem ilustracyjnym, Krasnostawianka [971].
  • Sławomir Tkaczyk (1972) urodzony w Krasnymstawie. Maluje od 12 lat, głównie techniką akrylową, najczęściej martwe natury i pejzaże [1090].
  • Magdalena Wójcik (1975), piosenkarka, wokalistka zespołu Goya. Krasnostawianka [972].
  • Mariusz Kargul vel Maniek (jak sam o sobie pisze) (1976), poeta, prozaik, eseista, współzałożyciel Grupy Literackiej A4. Animator kultury: organizator m.in. Festiwalu Sztuk Krasnych im. Stanisława Bojarczuka, Konkursu Literacko-Plastycznego o sonecianą skibkę, Konkursu Twórczości Miłosnej Ja Cię kocham, a Ty pisz!, cyklu spotkań autorskich Czarne Inspiracje (wspólnie z Miejską Biblioteką Publiczną im. H. Łopacińskiego w Lublinie). Publikuje w czasopismach regionalnych, krajowych i zagranicznych. Tworzy poezję i prozę poetycką. Debiutancki zbiór Niewczesny pogrzeb wierszoroba (2012) [1092]. Krasnostawianin [978,980].
  • Kuba Badach (1976), wokalista, kompozytor, aranżer The Globetrotters, Polűcjanci. Wyróżniony statuetką Fryderyka w kategorii Wokalista Roku 2010 z zespołem Poluzjanci. Krasnostawianin [960].
  • Dariusz Włodarczyk (1977), poeta, należy do Grupy Literackiej A4. Krasnostawianin [980].
  • Katarzyna Agnieszka Iwańczyk?Fowler (1978), poetka. Krasnostawianka [973,980].
  • Przemysław Borys (1980), absolwent Wydziału Wokalnego Akademii Muzycznej we Wrocławiu (tenor). Krasnostawianin [974,975].
  • Grzegorz Stępniak (1981), artysta malarz. Krasnostawianin.
  • Ilona Siemczuk (1982), rysunki. Urodzona w Krasnymstawie. Absolwentka Państwowego Liceum Sztuk Plastycznych w Zamościu oraz Instytutu Sztuki Akademii Pedagogicznej w Krakowie.
  • Bogna Kicińska (1984), wokalistka jazzowa. Krasnostawianka. Laureatka wielu konkursów. Główna nagroda XLI Festiwalu Old Jazz Meeting Złota Tarka, Iława 2011, Bogna Kicińska & Kuba Cichocki Duo [976, 1067].
  • Jakub Pasierkiewicz (1981), rysownik, malarz, fotografik, absolwent Liceum Jagiełły.